संबंधित विभागाच्या ढिसाळ नियोजनावर श्रीवर्धनकरांचा संतप्त सवाल; २०१२ नंतर पाटांची सफाईच नाही
अनिकेत मोहित
श्रीवर्धन : तालुक्यात यंदाच्या पावसाने दमदार हजेरी लावली असून, आतापर्यंत तब्बल ८१२ मिमी पावसाची नोंद झाली आहे. या मुसळधार पावसामुळे तालुक्यातील नद्या, नाले आणि ओढे दुथडी भरून वाहत असतानाच, श्रीवर्धन शहर व परिसराला पाणीपुरवठा करणाऱ्या रानवली धरणाची पाणीपातळी मात्र अपेक्षेप्रमाणे वाढलेली नाही. निसर्गाची कृपादृष्टी असूनही प्रशासकीय अनास्थेमुळे धरण न भरल्याने आगामी काळात तीव्र पाणीटंचाई निर्माण होण्याची भीती नागरिकांमधून व्यक्त होत आहे.
जलपातळीत अवघी ४ मीटरची वाढ
उपलब्ध माहितीनुसार, कोसळलेल्या पावसाच्या तुलनेत रानवली धरणाच्या पाण्याच्या पातळीत कालपर्यंत अवघी चार मीटरची वाढ झाली आहे. वास्तविक पाहता, पावसाचे एकूण प्रमाण पाहता धरणातील पाणीसाठा किमान आठ मीटरपर्यंत वाढणे अपेक्षित होते, असे जलतज्ज्ञांचे मत आहे. धरण क्षेत्रात चांगला पाऊस होऊनही पाणी नेमके जाते कुठे? असा प्रश्न आता उपस्थित केला जात आहे.
प्रशासकीय नियोजनाचा बोजवारा
हवामान खात्याचा इशारा डावलला
यंदा उन्हाळ्यात रानवली धरणाने तळ गाठला होता. त्यातच हवामान खात्याने दोन-तीन महिन्यांपूर्वीच यंदा कमी पावसाचा अंदाज वर्तवला होता. अशा बिकट परिस्थितीत संबंधित विभागाने धरणात अधिकाधिक पाणी कसे अडवता येईल, याचे नियोजन करणे गरजेचे होते. मात्र, डोंगरदऱ्यांमधून वाहणारे पाणी धरणाकडे वळवण्यासाठी कोणतीही प्रभावी यंत्रणा किंवा पर्यायी स्त्रोत विकसित करण्यात प्रशासन अपयशी ठरल्याचे दिसते.
पाटांची अवस्था दयनीय; १२ वर्षांपासून दुर्लक्ष
स्थानिक नागरिकांनी दिलेल्या माहितीनुसार, धरणाकडे पाणी वाहून आणणाऱ्या पारंपरिक पाटांची (जलमार्ग) दुरवस्था झाली आहे. या पाटांची शेवटची मोठी साफसफाई २०१२ मध्ये करण्यात आली होती. त्यानंतर गेल्या १२ वर्षांत या महत्त्वाच्या जलमार्गांकडे पूर्णपणे दुर्लक्ष झाले. परिणामी, पाटांमध्ये गाळ आणि कचरा साचल्याने डोंगरदऱ्यांमधून येणारे लाखो लिटर पाणी धरणात न पोहोचता वाया जात आहे.
दीर्घकालीन जल आराखड्याची गरज
यंदा वरुणराजाने साथ दिली असली तरी प्रशासनाच्या ढिसाळ कारभारामुळे धरणातील साठा मर्यादित राहिला आहे. यामुळे हिवाळा संपताच श्रीवर्धनकरांना पुन्हा पाणीटंचाईच्या झळा सोसाव्या लागण्याची शक्यता आहे.
केवळ स्थानिक प्रशासन, ग्रामपंचायत किंवा नगरपालिकेने पत्रव्यवहार करण्याची वाट न पाहता, संबंधित विभागाने स्वतःहून पुढाकार घ्यावा. धरणाकडे येणारे नैसर्गिक जलमार्ग आणि पारंपरिक पाटांची तातडीने दुरुस्ती करून दीर्घकालीन जलनियोजन राबवावे, अशी आग्रही मागणी आता श्रीवर्धनच्या जनतेतून होत आहे.